Poëziewandeling Nijmegen

21 juni 2025 

Wie zin heeft in een zomerse wandeling én cultuur tot zich wil nemen, kan meelopen met de poëziewandeling die het PcN elke derde zaterdag van de maand houdt. De gids is ditmaal Willeke Roerdinkholder.

Groen zomergedicht middenin de betonnen stad.

Op onverwachte plekken en plekjes duiken gedichten op en verborgen stadsschoon. Een ware ontdekkingsreis, deze wandeling. En waar de stad zich toont in louter steen en beton lopen mensen vaak zonder het in de gaten te hebben langs een bushalte waar op het glas een gedicht te lezen is van Amal Karam.

Ontmoeting

Ontmoet me

waar de bomen elkaar

omarmen

ondergronds en in de lucht

daar is de cirkel rond.

Daar, waar je daad je zaad is

Je ziel de aarde

Je lach een bloem

Je hart in groei.

Daar zijn we groen

altijd geweest

en blijvend in bloei.

Amal Karam

De maandelijkse poëziewandeling wordt beurtelings verzorgd door Meja Spaargaren, Marijke Hanegraaf, Jan Verhoeven en Willeke Roerdinkholder. Elk van hen is op zijn/haar eigen manier verbonden met poëzie en de historische stad Nijmegen.

Aanmelden kan via [email protected]. 

Ook is het mogelijk om onder begeleiding van een van de gidsen met een eigen groep de poëziewandeling te lopen. Hiervoor kun je contact opnemen met Jan Verhoeven, coördinator van de gidsen, via [email protected].

De Wereld: Turkse poëzie

19 juni 2025 

In de serie De Wereld houdt het PcN op 19 juni een avond over Turkse poëzie.  Op het programma staan de dichters Hava Güveli en Nerkiz Sahin uit Gent.  De dichters zullen uit eigen werk voordragen en een selectie maken uit de zeer rijke traditie van Turkse poëzie en deze (deels) in twee talen voordragen. De inleiding wordt verzorgd door vertaalster Sytske Sötemann en de muzikale begeleiding door Sabri Yavuz. De avond begint om 19:00 uur en eindigt om 20:30 uur. 

Nerkiz Sahin houdt zich vooral bezig met ‘woord en kunst’. Beeldhouwen, schilderen, tekenen en mode hebben een grote invloed op haar werk. Het overgrote deel van haar werk verscheen alleen in het Turks, waaronder haar debuut Çizilmiş hayat (Getekend leven) in 2016 en Hapsedilmiş ruhum (Gevangen ziel). In 2019 debuteerde ze in het Nederlands met Er was mij niets gevraagd, een bundel vol poëzie en mijmeringen. Tevens verscheen in dat jaar, wederom in het Turks, Gölgedeki duygular (Emoties in de schaduw). In 2023 bracht ze de bloemlezingsbundel Terazi (Weegschaal) uit.

Hava Güveli is dichter en docent schrijven. Haar onderwerpen betreffen vaak haar haar kindertijd. Meest voorkomende thema’s zijn herinneringen, loslaten, verbondenheid en eenzaamheid. In het dagelijks leven is ze docent, waarbij ze lichaamsgerichte oefeningen combineert met creatief schrijven. 

In Turkije leeft de poëzie onder de mensen. Dichters worden gehoord, gelezen en gezongen. En dichters luisteren. Een 2-talige bloemlezing van Moderne Turkse poëzie is het resultaat van een vertaalproject van de Leidse universiteit, waarvoor veertig belangrijke Turkse dichters van de twintigste eeuw werden vertaald door diverse docenten en (oud-)studenten. 

RİNDLERİN ÖLÜMÜ

Hâfız’ın kabri olan bahçede bir gül varmış;
Yeniden her gün açarmış kanayan rengiyle.
Gece, bülbül ağaran vakte kadar ağlarmış
Eski Şîrâz’ı hayâl ettiren âhengiyle.

Ölüm âsûde bahâr ülkesidir bir rinde;
Gönlü her yerde buhurdan gibi yıllarda tüter.
Ve serin serviler altında kalan kabrinde
Her seher bir gül açar; her gece bir bülbül öter.

© Yahya KEMAL BEYATLI, 1961
Kendi Gök Kubbemiz   Yahya Kemal Enstitüsü İstanbul

DOOD DER HEDONISTEN

In de tuin bij het graf van Hafız bevindt zich een roos;
Elke dag weer in de bloei van haar bloedende rood.
Des nachts weent de nachtegaal tot aan ’t ochtendgloren.
Zijn lied verbeeldt het oude Shiraz in intens bekoren.

Voor een hedonist is de dood een land van lente zonder klacht;
Jarenlang drijft en geurt zijn hart als wierook allerwegen.
En op zijn graf door koele cipressen omgeven
Bloeit elke ochtend een roos, zingt een nachtegaal elke nacht.

© Sytske Sötemann, 2004 

Lunchpauze poëzie*)

7 juni 2025

Hannie Massuger  bespreekt in Lunchpauze Poëzie*) het werk dat de afgelopen maand bij het PcN is binnengekomen, van dichters, essayisten, redacteuren en samenstellers. Deze items zijn toegevoegd aan de collectie van het PcN. 

Je bent van harte welkom op 7 juni tussen 12.00 en 13.30 uur. Neem gerust uw middagboterham mee, meepraten met volle mond is geoorloofd.  

Deze nieuwe aanwinsten zijn naderhand te raadplegen in een aparte boekenkast in het PcN.

Open Podium

5  juni 2025

Als dichter, ervaren of niet, kan je tijdens het Open Podium in de Sint Nicolaaskapel op 5 juni om 20.00 uur weer voordragen wat je wil. Iedereen kan zich aanmelden en je komt ook van alles tegen: gevestigde namen die nieuw materiaal willen uitproberen, beginners, en goede voordragers die werk van de grote namen declameren. Het publiek is talrijk en divers, zowel in leeftijd als achtergrond.

Het thema is: Experiment.

Doe je mee aan het open podium en wil je werken aan je voordracht, of je tekst alvast oefenen? Kom dan om 19.00 uur naar het opwarm-halfuurtje. Onder begeleiding van poetry slammer Rik Sprenkels kun je alvast aanvoelen hoe de ruimte is, een stuk van je tekst uitproberen, en als je wilt feedback krijgen.

Wil je meedoen? Laat dit vooraf wel even weten aan organisatoren Willemijn of Kyrke. Nog liever hebben we dat je je vooraf officieel aanmeldt via een on-line formulier als je mee wilt doen. 

Let op: in de Sint-Nicolaaskapel is geen toilet aanwezig. Toiletbezoek kan in de pauzes in de parkeergarage (Kelfkensbos) of bij de Lindenberg. Neem eventueel wat warme kleding mee, voor het geval dat het koud wordt.

Campusdichterverkiezing Nijmegen

4 juni 2025

De Campusdichterverkiezing Nijmegen wordt georganiseerd door Cultuur op de Campus, Op Ruwe Planken en PcN, in samenwerking met huidig campusdichter Jarmo van Dam. Tijdens de finale op 4 juni kiest een vakjury uit drie finalisten, Eva Schuist, Jet Sterkman en Talin de Jeu  de uiteindelijke winnaar.

De jury bestaat uit Niek Trilsbeek (Poetry Circle), Thijs Kersten (oud-campusdichter) en Jeroen Dera (Radboud Universiteit). De drie finalisten zullen gedichten voordragen en vragen beantwoorden. Met optredens van onder meer Niek Trilsbeek en huidige campusdichter Jarmo van Dam. De inloop is  om 19:15 uur en duurt ongeveer tot 22:00 uur met afsluitend een borrel. 

Tegen het vergeten: Breken is bouwen, 75 jaar Vijftigers

31 mei 2025

Tegen het Vergeten behandelt deze maand de roemruchte literatuurbeweging de Vijftigers. Auteur Graa Boomsma presenteert op zaterdag 31 mei vanaf 16:30 uur in boekhandel Roelants zijn boek hierover, genaamd Breken is bouwen, 75 jaar Vijftigers. Een toepasselijke titel, want deze jonge kunstenaars uit de jaren vijftig maakten kunst door af te breken wat hun voorgangers hadden opgebouwd. Dat houdt in: weinig tot geen esthetische conventies, want die belemmeren de vrijheid alleen maar. Spontane en directe kunst, grensoverschrijdend, gemaakt door echt vrijgevochten zielen, daar ging het om.  

Voorbeelden van schrijvers en dichters die tot deze stroming behoren zijn onder meer Hugo Claus, Lucebert, Remco Campert en Gerrit Kouwenaar. Ze gingen ver in het breken met het verleden. In hun gedichten ontdeden ze woorden soms volledig van hun betekenis en verkozen ze deze meer op vorm en gevoel dan op inhoud, zoals soms in het werk van Lucebert gebeurt.  

Graa Boomsma, zelf schrijver van verschillende romans, essaybundels, theaterteksten en literaire studies, kijkt met een kritische blik naar deze stroming. Boomsma gaat dieper in op de invloed van de destijds nog maar net afgelopen Tweede Wereldoorlog. Verder kijkt hij naar de overlap en verschillen met andere kunststromingen uit die tijd, zoals expressionisme, dada en surrealisme. En hij probeert de prangende vraag te beantwoorden waarom er zo weinig vrouwelijke Vijftigers waren die bekend werden.  

Johan Reijmerink is de moderator zijn voor de middag met Graa Boomsma. Graa zal eerst zelf een korte lezing geven en daarna zal Johan het gesprek leiden met het publiek dat eventueel ook vragen mag inbrengen.    Deze  presentatie is een samenwerking tussen boekhandel Roelants te Nijmegen en het PcN. De toegang bedraagt € 10,- en kan aan de deur worden voldaan. Graag vooraf aanmelden via [email protected].

Het betere werk: CORPS, poreus

24 mei 2025

Dichteres Nele Buyst gaat in haar bundel CORPS, poreus (2024) op zoek naar menselijkheid in aardse gesteenten en primitieve weefsels. Maar dat is slechts één van de mogelijke interpretaties. Bij Het Betere Werk kun je op 24 mei om 14.00 uur deelnemen aan een open gesprek over deze bundel, waarin ruimte is voor ieders beleving en opvatting. De gespreksleiders laten onder meer de context, schoonheid van de taal en betekenis aan bod komen.

Nele Buyst (1983) schrijft gedichten en essays en is onderzoeker bij het departement Filosofie van de Universiteit Antwerpen. Belangrijke thema’s in haar werk zijn ecologie en zorg. Haar debuutbundel Regels verscheen in 2020, waarin ze de vele manieren beschrijft waarop hiërarchie zich kenbaar maakt. In haar tweede bundel CORPS, poreus zoekt ze de mysterieuze ‘grenzen van het gekende leven op, om sporen van herkenning te vinden’.

Poëziekrant.be schrijft: "Zij wil de lezer met die weefsels in contact brengen, maar wil er ook iets menselijks in laten zien. Zoals wij bestaan die organismen uit primitieve instincten, en zoals wij kijken zij aan tegen een onvermijdelijk einde.’ Literatuurplatform De Reactor meldt dat de gedichten met ‘sprongen, vele adempauzes, de bijna voelbare beweging van onophoudelijk scherpstellen […]  nooit steriel zijn en de observatie nooit reducerend is. Voor een bundel waarin twijfel en onvoorspelbaarheid de toon zetten, zit CORPS, poreus ontzettend weldoordacht ineen: elke stilistische keuze ondersteunt de prominente motieven".

Een voorbeeld van een gedicht waarin Buyst het aardse en menselijke samen laat komen is het volgende:

Op de randen

van beschadigde waters,

luchten, landen

in de tunnels,

grotten,

van haar nachtelijke begeerte

groeit – embryonaal maar wezenlijk –

een emotie.

Wie zich aanmeldt voor deelname via [email protected] ontvangt ter voorbereiding een week van tevoren een digitaal dossier. Ook is de bundel voor deelnemers te raadplegen en aan te schaffen in het PcN. Vraag ernaar bij de balie.

Poëzie Spreekuur op donderdagmiddag

mei 2025

Marijke Hanegraaf heeft elke donderdagmiddag van 14.00 tot 17.00 uur spreekuur in het PcN.  Tijdens het spreekuur neemt Marijke een op een je gedichten met je door.

Zij deed dit in 2013 en 2014 ook al toen zij stadsdichter van Nijmegen was, en in 2022 bleek opnieuw dat er voor dit spreekuur veel interesse bestaat. 

Via  [email protected] maak je een afspraak voor 1, 8, 15 of 22 mei 2025.

Ontmoet de dichter ... Paul Demets

17 mei 2025 om 14.00 uur

Paul Demets (1966) heeft met zijn bundel De schaamsoort De Grote Poëzieprijs 2025 gewonnen, een van de belangrijkste poëzieprijzen van het Nederlandse taalgebied. De interviewers zijn Peter Altena en  Céline Beijer.

Hij is lector in KASK/School of Arts (Hogeschool Gent) en poëzierecensent voor onder meer De Standaard. Hij schrijft ook over beeldende kunst en over podiumkunsten en publiceerde meerdere poëziebundels, die bekroond werden met de Prijs voor Letterkunde van de Provincie Oost-Vlaanderen, de Herman de Coninckprijs, de Jan Campertprijs, de Paul Snoekprijs en De Grote Poëzieprijs.

Zijn recentste bundel bij De Bezige Bij is De bijendans (2022) en De schaamsoort bij Poëziecentrum (2024).

Van 2016 tot en met 2019 was hij de Plattelandsdichter van de Provincie Oost-Vlaanderen.
Paul Demets creëerde ook solo-performances en poëziefilms, in samenwerking met Hasan Pastaci, Hooman Jeddy en Joeri Joris, die geselecteerd werden voor het Nederlands Poeziefilmfestival in Zutphen, het Zebra Poetry filmfestival in Berlijn, The Poetic Phonoteque in Kopenhagen, de Poetryfilmtage in Weimar, het Poetry Film festival in Los Angeles (VS) en  het REELpoetry festival in Houston (VS). Sinds 2003 is hij actief als klimaatdichter bij de Lappersfort Poets Society  en sinds 2020 bij Klimaatdichters Vlaanderen.

Ontmoet de dichter ... Paul Demets op 17 mei om 14.00 uur in het PcN.

Poëziewandeling Nijmegen

17 mei 2025 

Tussen het afvalbakken en troosteloze achterhuizen:

overal is poëzie 

Tijdens de poëziewandeling, die start om 11.00 uur op 17 mei 2025, ga je met een gids langs de vele plekken in de historische binnenstad van Nijmegen waar dichters zich hebben laten inspireren of waar poëzie te lezen is. Een zo’n plek is de Poëzieplaats. Voor Jan Verhoeven, de gids van deze maand, is deze plek speciaal, onder andere omdat hij het ontstaan van het project van dichtbij meemaakte. Het idee voor de Poëzieplaats, om de midden in het centrum gelegen binnenplaats de Gruitberg op te sieren met gedichten, ontstond in 2017. Het duurde echter tot 2023 voordat het plein officieel werd geopend.

Het kunstproject vormt een indringend contrast tussen de decoratieve gedichten en brutalistische, functionele gebouwen die na de oorlog in razend tempo verrezen in de door bommen verwoeste Nijmeegse binnenstad. Dat her en der een uitpuilende kliko het relatief stille binnenplein opsiert, maakt dit contrast alleen maar poëtischer.

Wat de Poëzieplaats levendig maakt, vertelt Jan, is dat het een ‘groeiplein’ is, als eerbetoon aan elke stadsdichter die Nijmegen rijk is geweest. Dit groeien betekent dat nieuwe stadsdichters het plein van steeds meer gedichten zullen gaan voorzien. Bij de officiële opening door wethouder Noël Vergunst sprak deze uit dat hij zich er hard voor wil maken dat er van iedere stadsdichter die nog komt, aan het eind van zijn/haar termijn een gedicht geplaatst wordt.

Victor Vroomkoning benadrukt de troosteloosheid van het plein met zijn gedicht over vuilniszakken. Zelfs in afval is poëzie te vinden!

Vuilniszakken

Zie ze in de schemer

op de stoep tegen elkaar

aan warmte zoekend

in hun plastic jassen

staan te wachten, grijs

vormeloos, vol afgedankt

leven, tegelijk broos en

weerloos. Je zou ze weer

naar binnen willen halen

je ouders wachtend op de bus

Victor Vroomkoning

De maandelijkse poëziewandeling wordt beurtelings verzorgd door Meja Spaargaren, Marijke Hanegraaf, Jan Verhoeven en Willeke Roerdinkholder. Elk van hen is op zijn/haar eigen manier verbonden met poëzie en de historische stad Nijmegen.  Een bundel, die bijna alle besproken en gelezen gedichten van de wandeling bevat, is bij de prijs inbegrepen. 

Aanmelden kan via [email protected]. 

Ook is het mogelijk om onder begeleiding van een van de gidsen met een eigen groep de poëziewandeling te lopen. Hiervoor kun je contact opnemen met Jan Verhoeven, coördinator van de gidsen, via [email protected].